Zadanie 15.2. (0–2)
Treść
Collinsia parviflora to niewielkich rozmiarów roślina występująca w Ameryce Północnej. Osobniki C. parviflora mają z reguły niebieskie kwiaty, ale zdarzają się także okazy o kwiatach białych i fioletowych. Niebieski kolor kwiatów warunkują antocyjany powstające w wyniku dwuetapowego szlaku reakcji. Reakcje te katalizują dwa różne enzymy:
• Enzym Ea przekształca bezbarwny substrat w barwnik fioletowy. Aktywny enzym Ea jest kodowany przez allel A. Nieaktywny wariant tego enzymu jest kodowany przez allel a.
• Enzym Eb przekształca barwnik fioletowy w niebieski. Aktywny enzym Eb jest kodowany przez allel B. Zmutowany, nieaktywny allel jest oznaczany symbolem b. Geny warunkujące wytwarzanie enzymów Ea i Eb są położone na różnych chromosomach. Pokolenie rodzicielskie P stanowiły podwójnie homozygotyczne rośliny kwitnące na biało oraz na fioletowo. W pokoleniu potomnym F1 uzyskano wyłącznie rośliny kwitnące na niebiesko. Na podstawie: red. M. Maćkowiak i A. Michalak, Biologia. Jedność i różnorodność, Warszawa 2008.
Podaj oczekiwany stosunek fenotypowy wśród roślin uzyskanych po skrzyżowaniu 0–1–2 kwitnącej na niebiesko rośliny z pokolenia F1 z podwójną homozygotą recesywną. Odpowiedź uzasadnij, zapisując krzyżówkę genetyczną. Krzyżówka genetyczna: Fenotypy i ich stosunek: .........................................................................................................
Pokaż odpowiedź
Zasady oceniania
2 pkt – za poprawne określenie fenotypów i oczekiwanego stosunku fenotypowego wraz z poprawnym uzasadnieniem w formie krzyżówki genetycznej.
1 pkt – za poprawny zapis krzyżówki genetycznej przy braku podania lub niepoprawnym podaniu oczekiwanego stosunku fenotypowego.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązania
Krzyżówka genetyczna: Gamety AB Ab aB ab ab AaBb Aabb aaBb aabb Fenotypy i ich stosunek:
• rośliny kwitnące na niebiesko: rośliny kwitnące na fioletowo: rośliny kwitnące na biało 1:1:2
• 25% kwiaty fioletowe, 25% niebieskie, 50% białe
