Zadanie 11.3. (0–1)
Treść
Krzywa wiązania tlenu przedstawia wysycenie cząstkowe hemoglobiny w zależności od ciśnienia cząstkowego tlenu. Wysyceniem cząstkowym nazywa się stosunek liczby miejsc zawierających związany tlen do całkowitej liczby miejsc zdolnych do wiązania tlenu w cząsteczkach hemoglobiny. Na wiązanie tlenu przez hemoglobinę wpływają różne czynniki, m.in. stężenie 2,3-bisfosfoglicerynianu (2,3-BPG) w erytrocytach. Na wykresie przedstawiono dwie krzywe wiązania tlenu:
• czarna krzywa przedstawia dane uzyskane z użyciem ludzkiej hemoglobiny oczyszczonej (wyizolowanej z erytrocytów)
• czerwona krzywa przedstawia dane uzyskane z użyciem ludzkiej hemoglobiny znajdującej się w erytrocytach. Na osi X zaznaczono typowe wartości ciśnienia cząstkowego tlenu występujące w płucach oraz w tkankach innych narządów organizmu. tkanki innych oczyszczona narządów płuca hemoglobina (brak 2,3-BPG) Y 1,0 8% hemoglobina w erytrocytach (2,3-BPG obecny) 0,8 66% 0,6 0,4 0,2 0,0 0 20 50 100 150 200 pO2 [mmHg] X Na podstawie: J.M. Berg i in., Biochemia, Warszawa 2009.
Podaj przykład funkcji pełnionej przez hemoglobinę w erytrocytach, innej niż 0–1 transportowanie tlenu.
Pokaż odpowiedź
Zasady oceniania
1 pkt – za poprawne podanie funkcji hemoglobiny innej niż transportowanie tlenu.
0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.
Przykładowe rozwiązania
• Transportuje tlenek węgla(IV) / ditlenek węgla / dwutlenek węgla / CO2.
• Transportuje protony / H+.
• Stanowi element buforujący krwi (wiążąc nadmiar H+) / minimalizuje efekt Bohra / zapobiega zakwaszeniu osocza / utrzymuje równowagę kwasowo-zasadową osocza krwi.
Uwaga:
Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się do magazynowania lub transportu żelaza, ponieważ te funkcje pełnią inne wyspecjalizowane białka: ferrytyna i transferryna.