Zadanie 13. (0–3)
Treść
Na wykresie przedstawiono rozmieszczenie receptorów – czopków i pręcików – w siatkówce oka człowieka. Badano ich zagęszczenie w różnych odległościach od dołka środkowego. Odległości określono w stopniach odchylenia od osi optycznej oka. Na podstawie: http //www.swiatlo.tak.pl/pts/pts-oko-proces-widzenia.php a) Na podstawie informacji przedstawionych na wykresie opisz dołek środkowy (plamkę żółtą), uwzględniając rodzaje i ilość receptorów. b) Podaj nazwę miejsca X na wykresie i wyjaśnij, dlaczego w tym miejscu nie ma żadnych receptorów. c) Podaj nazwę receptorów, których jest najwięcej w siatkówce oka, oraz określ ich rolę w procesie widzenia.
Pokaż odpowiedź
Poprawna odpowiedź: Dołek środkowy (plamka żółta) zawiera bardzo dużo (ok. 160 tys.) czopków i niewielką liczbę pręcików.
1 p. – za poprawny na podstawie schematu opis dołka środkowego (plamki żółtej) uwzględniający oba rodzaje receptorów i ich ogólną ilość
0 p. – za opis uwzględniający tylko jeden rodzaj receptorów lub oba rodzaje receptorów bez określenia ich ogólnej ilości, lub za opis podany nie na podstawie wykresu, np. stwierdzający całkowity brak pręcików, lub za odpowiedź merytorycznie niepoprawną b) (0−1) Wiadomości i rozumienie Opisanie roli tarczy nerwu wzrokowego (plamki ślepej) w funkcjonowaniu oka (I.1.a.5.P) Poprawna odpowiedź: Tarcza nerwu wzrokowego (plamka ślepa) – to miejsce wyjścia nerwu wzrokowego z oka.
1 p. – za podanie prawidłowej nazwy miejsca oznaczonego na schemacie literą X oraz poprawne wyjaśnienie uwzględniające nerw wzrokowy
0 p. – za podanie prawidłowej nazwy miejsca oznaczonego na schemacie literą X bez wyjaśnienia lub wyjaśnienie bez podania nazwy wskazanego miejsca, lub odpowiedź merytorycznie niepoprawną 8 c) (0−1) Wiadomości i rozumienie Rozróżnienie i scharakteryzowanie elementów budowy siatkówki oka (I.1.a.5.P) Poprawna odpowiedź: Pręciki (komórki pręcikonośne) – są odpowiedzialne za widzenie przy słabym oświetleniu / czarno-białe / postrzeganie kształtu i ruchu.
1 p. – za podanie poprawnej nazwy receptorów, których jest najwięcej w siatkówce oka, oraz określenie ich roli w procesie widzenia
0 p. – za podanie tylko nazwy receptorów bez określenia ich roli lub odpowiedź niepoprawną, lub zbyt ogólną, np. odnoszącą się tylko do odbioru bodźców świetlnych