Zadanie 13.3. (0–1)

Matura, czerwiec 2021 · XI.9 Pokrycie ciała i termoregulacja

Treść

Zewnętrzną warstwę skóry człowieka tworzy naskórek, który składa się z kilku warstw i nie jest ukrwiony ani unerwiony. Najgłębiej położona jest warstwa podstawna, w której komórki stale się dzielą. Przez nowo powstające komórki tej warstwy są wypychane ku górze te, które powstały wcześniej. Przesuwające się w górę komórki naskórka, zwane keratynocytami, produkują keratynę – białko warunkujące wytrzymałość mechaniczną naskórka oraz sprawiające, że jest on nieprzepuszczalny dla wody. W miarę przesuwania się ku powierzchni keratynocyty obumierają i tworzą warstwę zrogowaciałą, której zewnętrzna warstwa nieustannie się złuszcza. W warstwie podstawnej naskórka występują również melanocyty, wytwarzające melaniny, czyli barwniki nadające skórze barwę. Melaniny gromadzą się w melanosomach, które przemieszczają się w wypustkach melanocytów do wyższych warstw komórek naskórka. Na rysunku przedstawiono budowę skóry człowieka oraz budowę okrywającej ją warstwy naskórka. mięsień stroszyciel gruczoł naczynia włosa łojowy włosowate naskórek skóra właściwa tkanka podskórna keratynocyty melanosomy z melaniną melanocyt błona podstawna gruczoł potowy Na podstawie: http://www.fea-sas.com/melanine.php; T. Le, K. Krause, First aid for the basic sciences. General Principles, 2009.

Podaj znaczenie adaptacyjne melanin znajdujących się w górnych warstwach naskórka.

Rycina do zadania 13.3
Pokaż odpowiedź

Zasady oceniania

1 pkt – za poprawne podanie znaczenia adaptacyjnego melanin, polegającego na ochronie skóry przed promieniowaniem UV.

0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Przykładowe rozwiązania

• Melaniny chronią skórę przed promieniowaniem UV.

• Melanina absorbuje promieniowanie UV, które jest czynnikiem mutagennym.

• Chronią skórę przed rozwojem nowotworów w wyniku naświetlenia światłem ultrafioletowym.

Podaj imię i e-mail, żeby zapisywać swoje odpowiedzi: