Zadanie 4.3. (0–1)

Matura, czerwiec 2026 · XVII.3 Ekologia ekosystemu. Ochrona i gospodarka ekosystemami

Treść

Pando to północnoamerykański las złożony z jednego gatunku drzewa liściastego – topoli osikowej (Populus tremuloides), a zarazem jest to jeden organizm – jeden osobnik rozmnażający się wegetatywnie. Na pędach Pando wyrastają wyłącznie kwiaty męskie. Pando jest jednym z najstarszych i najcięższych organizmów na Ziemi. Ma około 47 tysięcy pędów wyrastających ze wspólnego systemu korzeniowego. Większość pni obumiera po około 130 latach. Jeleniowate i inne zwierzęta roślinożerne odżywiają się młodymi odrostami Pando. Według naukowców ten las powoli zamiera. Zamieranie tego lasu zbiegło się w czasie z większą aktywnością ludzi – wytępiono na tym terenie duże drapieżniki, a w okolicy wybudowano domki letniskowe i zakazano polowań na jeleniowate. Poniższe zdjęcie przedstawia fragment Pando w okresie jesiennym. Na podstawie: D. Shultz, One of the World’s Largest Organisms Is Shrinking. Mule Deer Are Eating Away the Pando Aspen Clone, „Science”, 2018. Fotografia: www.fs.usda.gov

Wyjaśnij, dlaczego brak dużych drapieżników na terenie Pando jest jedną z przyczyn 0–1 zamierania tego lasu.

Rycina do zadania 4.3
Pokaż odpowiedź

Zasady oceniania

1 pkt – poprawne wyjaśnienie, odnoszące się do mechanizmu – wzrostu liczebności (populacji) zwierząt roślinożernych odżywiających się młodymi pędami.

0 pkt – odpowiedź niespełniająca wymagań na 1 pkt albo brak odpowiedzi. Przykładowa odpowiedź Brak drapieżników jest przyczyną wzrostu liczebności roślinożerców, zjadających młode pędy Pando.

Uwaga:

Nie uznaje się odpowiedzi, w których zdający odnosi się do zmniejszenia liczebności osobników Pando, ponieważ ten las jest utworzony przez jednego osobnika.

Podaj imię i e-mail, żeby zapisywać swoje odpowiedzi: