Zadanie 8. (0–2)
Treść
Na dwóch grupach roślin (1 i 2) przeprowadzono doświadczenie, mające na celu wykazanie, że CO2 jest konieczny do procesu fotosyntezy. Przebieg doświadczenia przedstawiono na rysunku (zaprezentowano tylko pojedyncze rośliny z każdej grupy). Na podstawie: J. Müller, L. Palka, Obserwacje i doświadczenia w nauczaniu biologii, Warszawa 1988.
a) Określ, w liściach której rośliny (z grupy 1. czy 2.) po dwóch dniach będzie można wykryć obecność większej ilości skrobi. Odpowiedź uzasadnij.
b) Wyjaśnij, w jakim celu rośliny na początku doświadczenia zostały umieszczone na kilka dni w miejscu bez dostępu światła.
Pokaż odpowiedź
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
a) (0–2)
W liściach rośliny z grupy 1., ponieważ:
• rośliny te miały dostęp do CO2 i możliwość przeprowadzania fotosyntezy, której produkty są przekształcane w skrobię, lub której wtórnym produktem jest skrobia.
• w przypadku roślin z grupy 2. nie została wytworzona skrobia, gdyż CO2 został związany przez roztwór NaOH i nie zaszła fotosynteza.
1 p. – za wskazanie zestawu 1. wraz z właściwym uzasadnieniem, odnoszącym się do możliwości wiązania CO2 niezbędnego do procesu fotosyntezy i wytworzenia skrobi
0 p. – za odpowiedź niepełną, np. wskazanie tylko zestawu bez uzasadnienia lub z błędnym uzasadnieniem, lub odpowiedź niepoprawną, lub brak odpowiedzi
b) (0–1)
Zinterpretowanie doświadczenia dotyczącego fotosyntezy – Tworzenie informacji wyjaśnienie wpływu warunków doświadczenia na jego wynik (III.1a, I.4a.3)
Przykłady poprawnej odpowiedzi:
• W liściach tych roślin (przetrzymywanych w ciemności przez kilka dni) nie mogła zachodzić fotosynteza i zostały zużyte materiały zapasowe – przede wszystkim skrobia, co zapewniało porównywalność wyników doświadczenia.
• Przetrzymywanie roślin w ciemności miało na celu usunięcie skrobi wytworzonej przed rozpoczęciem doświadczenia, dzięki temu otrzymano jednakowy stan obydwu grup roślin użytych w doświadczeniu.
1 p. – za poprawne wyjaśnienie, uwzględniające konieczność zużycia materiałów zapasowych lub niezachodzenie fotosyntezy w celu zapewnienia porównywalności wyników doświadczenia
0 p. – za odpowiedź, która nie uwzględnia zużycia materiałów zapasowych albo niezachodzenia fotosyntezy, lub odpowiedź merytorycznie niepoprawną, lub brak odpowiedzi