Zadanie 16.1. (0–1)

Matura, styczen 2026 · XIII.3 Obróbka potranskrypcyjna RNA

Treść

U owiec gen BMP15 zlokalizowany jest na chromosomie X i zawiera dwa eksony oddzielone od siebie intronem o długości ok. 5400 pz (par zasad), a pełna długość sekwencji kodującej (z uwzględnieniem kodonu stop) to 1182 pz. Składnikiem propeptydu białka BMP15 (niedojrzałego białka) jest peptyd sygnałowy, który następnie ulega usunięciu. Dojrzała forma białka BMP15 składa się ze 125 aminokwasów. W poniższej tabeli opisano dwa zmutowane allele genu BMP15. Allele Fec XB oraz Fec XL są odpowiedzialne za zwiększenie częstości owulacji u owiec. Pozycja podstawionej reszty Allel Podstawienie aminokwasowej genu nukleotydowe BMP15 w kodonie w propeptydzie w dojrzałym białku Fec XB 367 99 AGC → AUC Fec XL UGU → UAU 321 53 Na podstawie: G. Smołucha i in., Genetyczny aspekt wysokiej plenności u owiec. Cz. I, „Wiadomości Zootechniczne” 1, 2012.

Na podstawie przedstawionych informacji wykaż, że w procesie ekspresji genu BMP15 0–1 dochodzi do potranskrypcyjnej obróbki RNA.

Rycina do zadania 16.1
Pokaż odpowiedź

Zasady oceniania

1 pkt – za poprawne wykazanie, że w procesie ekspresji genu BMP15 dochodzi do potranskrypcyjnej obróbki RNA, odnoszące się do wycinania intronu.

0 pkt – za odpowiedź niespełniającą wymagań na 1 pkt albo za brak odpowiedzi.

Przykładowe odpowiedzi

• Owczy gen BMP15 składa się z dwóch eksonów oddzielonych od siebie intronem, który jako odcinek niekodujący jest wycinany z pre-mRNA.

• Podczas obróbki potranskrypcyjnej zachodzi splicing, czyli wycięcie jednego intronu i połączenie ze sobą dwóch eksonów w mRNA BMP15.

Uwaga:

Nie uznaje się odpowiedzi odnoszących się jedynie do definicji obróbki potranskrypcyjnej, bez odniesienia się do konkretnego przykładu np. „Po transkrypcji dochodzi w tym przypadku do zmiany sekwencji cząsteczki RNA”.

Podaj imię i e-mail, żeby zapisywać swoje odpowiedzi: