Zadanie 4.2. (0–2)

Treść

W cyklu komórkowym występują tzw. punkty kontrolne. Są to momenty, w których cykl komórkowy jest zatrzymywany aż do czasu, gdy kluczowe procesy poprzedzające kolejną fazę cyklu komórkowego zostaną zakończone prawidłowo. Geny kodujące cząsteczki uczestniczące w regulacji cyklu komórkowego są szczególnie ważne dla komórki. Jeśli co najmniej jeden z nich jest nieprawidłowy, może to doprowadzić do rozwinięcia się choroby nowotworowej. Poniżej podano najważniejsze punkty kontrolne cyklu komórkowego.

• Punkt kontrolny G1/S – wstrzymuje cykl komórkowy do czasu, aż komórka zgromadzi odpowiedni zasób składników niezbędnych do syntezy DNA. Brak sygnałów świadczących o gotowości komórki sprawia, że punkt kontrolny uniemożliwia rozpoczęcie syntezy DNA.

• Punkt kontrolny G2/M – blokuje rozpoczęcie mitozy do czasu zakończenia replikacji DNA. Jeśli cząsteczki DNA w komórce nie zostały do końca zreplikowane lub są uszkodzone, punkt kontrolny uniemożliwia zajście mitozy.

• Punkt kontrolny metafaza/anafaza – wstrzymuje rozpoczęcie anafazy do czasu prawidłowego przyłączenia się mikrotubul wrzeciona podziałowego do wszystkich kinetochorów. Na poniższym schemacie przedstawiono cykl komórkowy wraz z punktami kontrolnymi. G1 G0 punkt kontrolny metafaza/anafaza Cykl M komórkowy punkt kontrolny G1/S S G2 punkt kontrolny G2/M Na podstawie: E.P. Solomon i in., Biologia, Warszawa 2020.

Oceń, czy poniższe stwierdzenia dotyczące punktów kontrolnych cyklu komórkowego 0–1–2 w prawidłowych komórkach są prawdziwe. Zaznacz P, jeśli stwierdzenie jest prawdziwe, albo F – jeśli jest fałszywe.

1. Replikacja DNA kończy się w punkcie kontrolnym G1/S. P F Jeżeli w punkcie kontrolnym G2/M nie jest możliwa naprawa

2. P F uszkodzonego DNA, to komórka nie może się dzielić.

3. Cykl komórkowy może ulec wstrzymaniu w trakcie mitozy. P F